«Αυτός είναι ο λόγος που χρησιμοποιούμε τον όρο «μάζα» σ’ αυτό το είδος του ανθρώπου — όχι τόσο εξαιτίας του πλήθους του όσο εξαιτίας της νωθρότητάς του.»~Ορτέγκα υ Γκασσέτ

Έργο έκθεσης μοντέρνας τέχνης στην Θεσσαλονίκη Ιούνιος 2017

Αξιοσημείωτα από το βιβλίο «Η εξέγερση των μαζών» του Ορτέγκα υ Γκασσέτ

Η κοινωνία είναι πάντοτε η δυναμική ενότητα δύο παραγόντων: των μειοψηφιών και των μαζών. Μειοψηφίες είναι άτομα ή ομάδες ατόμων που έχουν ιδιαίτερες ιδιότητες. Έτσι λοιπόν, όταν λέμε μάζα δεν πρέπει να νοούμε μόνον ή κυρίως τις «εργατικές μάζες». Μάζα είναι ο μέσος άνθρωπος.

– Όταν μιλάει κανείς για «εκλεκτές μειοψηφίες» είναι σύνηθες για τον κακόβουλο να διαστρέφη την έννοια αυτής της έκφρασης, κάνοντας πώς δεν ξέρει, ότι εκλεκτός άνθρωπος δεν είναι ο άλαζών που νομίζει τον εαυτό του ανώτερο από τους άλλους αλλά αυτός που απαιτεί περισσότερα από τον εαυτό του παρά από τους άλλους, έστω κι αν δεν κατάφερε να πραγματοποιήσει στο πρόσωπό του τούτες τις υψηλές αξιώσεις.

Η μάζα συντρίβει κάτωθέ της κάθε τί που είναι διαφορετικό, κάθε τί που υπερέχει, που είναι χαρισματικό και εκλεκτό. Ο καθένας που δεν είναι σαν τον καθένα, που δεν σκέφτεται σαν τον καθένα, κινδυνεύει να αφανισθεί.

Η Ιστορία της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας είναι ταυτοχρόνως η ιστορία της ανόδου της κυριαρχίας των Μαζών, οι οποίες απορροφούν και εκμηδενίζουν τις ηγετικές μειοψηφίες και θέτουν τον εαυτό τους στη θέση τους.

Υπάρχουν αιώνες που πεθαίνουν από αυτοϊκανοποίηση, επειδή δεν γνωρίζουν πώς να ανανεώσουν τις επιθυμίες τους, ακριβώς όπως πεθαίνει ο ευτυχής κηφήνας, ύστερα από τη γαμήλια πτήση.

– Στις ημέρες μας δεν γνωρίζουμε πλέον τί πρόκειται να συμβεί αύριο στον κόσμο μας, και τούτο μας προξενεί μια κρυφή χαρά επειδή τούτη η αδυναμία της πρόβλεψης, αυτός ο ορίζων ο πάντοτε ανοιχτός σε όλα τα ενδεχόμενα, συνιστά την αυθεντική ζωή, την αληθινή πληρότητα της ύπαρξής μας.

– Με το να τους εκμηδενίζομε, τους δίνουμε ζωή, τους κάνομε να υπηρετούν ζωτικούς σκοπούς μας. Μπορούμε να είμαστε σε περισσότερους τόπους από όσο μπορούσαμε πρωτύτερα, και να απολαμβάνωμε περισσότερες αφίξεις και αναχωρήσεις, να καταναλώνωμε περισσότερο κοσμικό χρόνο μέσα σε λιγότερο ζωτικό χρόνο.

– Άλλα η αλήθεια είναι ακρβώς το αντίθετο’ ζούμε σε μια εποχή όπου ο άνθρωπος νοιώθει ότι κατέχει μυθικές ικανότητες για δημιουργία, αλλά δε γνωρίζει τί να δημιουργήσει. Κύριος των πάντων δεν είναι κύριος του εαυτού του. Νοιώθει χαμένος μέσα στην αφθονία του.

– Δηλαδή ζει από την ανάγκη του παρόντος και όχι από το σχέδιο του μέλλοντος. Και έτσι η δραστηριότητά της καταντάει να είναι η αποφυγή των δυσχεριών που φέρνει η ώρα’ όχι να λύνει τις δυσχέρειες, αλλά να ξεφεύγει από αυτές επι του παρόντος

– Αντίθετα, ο εκλεκτός άνθρωπος, ο εξαιρετικός άνθρωπος επείγεται, από εσωτερική αναγκαιότητα, να αναφερθή, ξεκινόντας από τον εαυτό του, προς κάποιο πρότυπο πέραν του εαυτού του, ανώτερο από αυτον, στου οποίου την υπηρεσία τάσσεται ελευθέρως.

– Η ευγένεια ορίζεται από τις απαιτήσεις που μας επιβάλει—από τις υποχρεώσεις, όχι από τα δικαιώματα. Noblesse oblige. «Το να ζεί κανείς για την ικανοποίηση των αισθήσεών του Ενοποίηση των αισθήσεών του είναι πληβείοο ευγενής άνθρωπος αγωνίζεται για την τάξη και τον νόμο«(Γκαίτε)

Αυτός είναι ο λόγος που χρησιμοποιούμε τον όρο «μάζα» σ’ αυτό το είδος του ανθρώπου — όχι τόσο εξαιτίας του πλήθους του όσο εξαιτίας της νωθρότητάς του.

– Αυτοί είναι οι εκλεκτοί άνθρωποι, οι ευγενείς, οι μόνοι που ενεργούν από δράση και όχι σπό αντίδραση [σε έξωθεν παρακίνηση], για τους οποίους η ζωή είναι αέναη προσπάθεια, μια ασταμάτητη πορεία παιδεύσεως. Παίδευση = άσκηση. Αυτοί είναι οι ασκητές.

– Ο μωρός είναι μωρός δια βίου’ δεν διαθέτει πόρους. Γι’ αυτό ο Άνατόλ Φρανς είπε πώς ο μωρός είναι πολύ χειρότερος από τον κακό, επειδή ξεκουράζεται καμιά φορά, ο μωρός ποτέ.

– Δεν ωφελεί να μιλάμε για ιδέες, αν δεν έχει υπάρχει παραδοχή μιας ύψηλότερης αρχής που να τις ρυθμίζει, μιας σειράς από κανόνες, τους οποίους μπορείς να επικαλεσθείς σε συζήτηση. Αυτοί οι κανόνες είναι οι αρχές όπου επάνω τους στηρίζεται η παιδεία (κουλτούρα). Δεν μ’ ενδιαφέρει η μορφή που προσλαμβάνουν. Αυτό που βεβαιώνω είναι πως δεν υπάρχει παιδεία(κουλτούρα) όπου δεν υπάρχουν κανόνες, στους οποίους μπορεί ο σύντροφός μας να προσφυγη. Δεν υπάρχει παιδεία (κουλτούρα) όπου δεν υπάρχουν αρχές νονιμότητας, για να τις έπικαλείσαι. Δεν υπάρχει παιδεία(κουλτούρα) όπου δεν υπάρχει παραδοχή ορισμένων τελικών πνευματικών θέσεων, στις οποίες να μπορή να αναχθεί μια διαφωνία. Δεν υπάρχει παιδεία όταν η αντιμαχία σε αισθητικά θέματα δεν αναγνωρίζει την αναγκαιότητα δικαίωσης του έργου τέχνης. Όταν όλα τούτα τα πράγματα λείπουν, δεν υπάρχει παιδεία (κουλτούρα)’ υπάρχει με την πιο ακριβή σημασία της λέξης, βαρβαρισμός.

– Κάτω από τα είδη του Συνδικαλισμού και του Φασισμού εμφανίζεται για πρώτη φορά στην Ευρώπη ένας τύπος ανθρώπου που δεν θέλει να παρέχει τους λόγους των πράξεών του ή να δικαιολογεί την ορθότητά τους, αλλά απλώς φαίνεται αποφασισμένος να επιβάλλει τις γνώμες του. Τούτο είναι το νέο στοιχείο: το δικαίωμα να είσαι παράλογος, ή «λογική του παραλόγου«.

– Σχεδόν σε όλες, μια ομοιογενής μάζα βαρύνει στην δημόσια, εξουσία και κατασυντρίβει, εκμηδενίζει κάθε αντιπολιτευτική ομάδα. Η μάζα – ποιός θα το ‘λεγε, καθώς βλέπει την συμπαγή και μυριόατομη παρουσία της; -δεν επιθυμεί να μοιραστεί τη ζωή μ’ αυτούς που δεν είναι από αυτήν. Τρέφει θανάσιμο μίσος για ό,τι δεν είναι αυτή.

– Γενικά η δημόσια ζωή και πάνω απ’ όλα η πολιτική έπρεπε επειγόντως να επιστρέψει στην αύθεντικότητα, Ευρωπαίοι δεν θα μπορέσουν να κάνουν το πήδημα που οι αισιόδοξοι άπαιτούν από αυτούς, αν δεν βγάλουν πρώτα τα ρούχα τους, μέχρι που να φθάσουν στη γυμνή ουσία τους, και να επιστρέψουν στον πραγματικό εαυτό τους.

– Αυτή η ικανοποίηση με τον εαυτό του τον οδηγεί να αποκλείσει τον εαυτό του από κάθε έξωτερικό κριτήριο‘ να μην ακούσει, να μή θέσει τη γνώμη του υπο κρισιν, να μη λάβη ύπ’ όψη του την ύπαρξη του άλλου.

– Η μετωπική επίθεση πρέπει να έλθη κατα τέτοιο τρόπο που ο μαζάνθρωπος δεν θα μπορεί να λάβει τις προφυλάξεις του εναντίον της’ θα την δει μπροστά του και δεν θα υποπτευθεί πώς ακριβώς τούτη είναι η μετωπική επίθεση.

Ο κυνικός, ένα παράσιτο του πολιτισμού, ζει με το να τον αρνείται, επειδή ακριβώς έχει πεισθεί πως ο πολιτισμός δεν θα αποτύχει.

– Βεβαίως, με την υπόθεση ότι ο αστρικός μας άνθρωπος δεν θα ερευνούσε για εξαιρετικά άτομα, αλλά θα έψαχνε για τον γενετικό τύπο του «ανθρώπου της επιστήμης», το ύψιστο σημείο της εύρωπαϊκής ανθρωπότητας.
Και τώρα αποδεικνύεται πως ο επιστήμονας αποτελεί το πρωτότυπο του μαζάνθρωπου.Όχι τυχαίως, όχι εξαιτίας της μαζικής αποτυχίας του καθενός επι μέρους επιστήμονα, αλλά επειδή η ίδια η επιστήμη — η ρίζα του πολιτισμού μας – τον μετατρέπει αυτομάτως σε μαζάνθρωπο, τον καθιστά έναν πρωτόγονο, έναν σύγχρονο βάρβαρο.

– Ο ειδικός «γνωρίζει» πολύ καλά τη δική του, μικρή γωνίτσα του κόσμου, αλλά αγνοεί ριζικώς όλο τον υπόλοιπο·

– Αλλά ο ειδικός μας δεν μπορεί να υπαχθή σε καμμιά από αυτές τις κατηγορίες. Δεν είναι μορφωμένος, διότι τυπικώς αγνοεί όλα όσα δεν αφορούν την ειδικότητά του’ αλλά ούτε είναι αμόρφωτος, διότι είναι ένας «επιστήμονας» και «γνωρίζει» πολύ καλά το δικό του μικρό κομματάκι του κόσμου.

– Όταν η μάζα ενεργεί για λογαριασμό της, το κάνει μόνον με έναν τρόπο, διότι δεν έχει άλλον: λυντσάρει.

– Η δημιουργική ζωή προϋποθέτει κατάσταση αυστηρής πνευματικής υγείας, υψηλής αγωγής, σταθερών κινήτρων, που κρατούν ενεργό την συνείδηση της αξιοπρέπειας του ανθρώπου.

Το άστυ δεν χτίστηκε, όπως χτίζεται η αγροικία ή το domus, ως στέγαση κατά του καιρού και για την αύξηση του είδους — τούτα είναι προσωπικά και οικογενειακά ενδιαφέροντα — αλλά για να συζητηθούν οι δημόσιες υποθέσεις.

Ζωή είναι ο αγώνας, η προσπάθεια να πραγματοποιείς τον εαυτό σου.

Ένας λαός είναι ικανός να δημιουργήσει Κράτος κατά το μέτρο που είναι ικανός να φαντάζεται. Ώστε συμβαίνει σε σε όλους τους λαούς να υπάρχει ένα όριο στην εξέλιξή τους προς την κατεύθυνση του Κράτους ακριβώς το όριο που θέτει η φύση στη φαντασία τους.

Αν δεν επιθυμείς να υποταχθείς σε οποιονδήποτε κανόνα, θα υποχρεωθείς, nolens volens, να υποταχθείς στον κανόνα της άρνησης κάθε ηθικότητας και τούτο δεν είναι αηθικότητα αλλά ανηθικότητα.

by SearchingΤheMeaningOfLife


One response to “«Αυτός είναι ο λόγος που χρησιμοποιούμε τον όρο «μάζα» σ’ αυτό το είδος του ανθρώπου — όχι τόσο εξαιτίας του πλήθους του όσο εξαιτίας της νωθρότητάς του.»~Ορτέγκα υ Γκασσέτ

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για την εξάλειψη των ανεπιθύμητων σχολίων. Μάθετε πως επεξεργάζονται τα δεδομένα των σχολίων σας.

nicktomjoe

"Very wild through the wood is the way they must take"

Saint Joan (Creative Studio)

An archive for ... my stuff...

Monk's Advice

Self Help, Motivational, Soul Searching, Travel, happiness, Knowledge Sharing Kindly follow.

Erbe del benessere

La sintonia della natura

Betsy Andrea Mars

A gathering place for my poems and photography

Maria Nestorides

Stories, Poems, Words

Crimson Blogs

I do things what I LOVE to do

Αρέσει σε %d bloggers: