Ο Ηράκλειτος για τους νεκρούς, τους κοιμισμένους, τους κοινούς θνητούς και τους φιλοσόφους.

Ιωάννινα – Οκτώβριος 2018

“Ο άνθρωπος τη νύχτα ανάβει ένα φως για τον εαυτό του και η όραση του σβήνει. Στη διάρκεια της ζωής του, όταν κοιμάται, αγγίζει τον θάνατο, μια και η όραση του έχει σβήσει, ενώ όταν είναι ξύπνιος αγγίζει τον ύπνο”

 

Πρόκειται για ένα από τα πιο συζητημένα αποσπάσματα. Η αδυναμία ορθής ερμηνείας του οδήγησε πολλούς μελετητές να προτείνουν διάφορες διορθώσεις στο αρχικό κείμενο του Κλήμεντος, οι οποίες όμως ελάχιστα συνέβαλαν στην κατανόηση του, καθ’ ομολογία των ίδιων των “διορθωτών” (Marcovich σ. 244). Θα επιχειρήσουμε λοιπόν να αναλύσουμε το απόσπασμα ως έχει, με οδηγό την κοσμοθεωρία του Ηράκλειτου.

Στο πρώτο μέρος περιγράφεται η εμπειρία του ύπνου ως προσωρινός θάνατος της συνείδησης, όπου η όραση του κοιμισμένου σβήνει, δηλαδή χάνει την αυτοσυνειδησία του. Μέσα στον ύπνο του ανάβει ένα φως, το φως του ονείρου, το οποίο όμως δεν διαλύει το σκοτάδι της συνειδησιακής νύχτας, αντίθετα με όσα υποστηρίζουν οι θιασωτές των “μαντικών ονείρων: το σβήσιμο της όρασης (αποσβεσθείς όψεις) δεν οδηγεί σε μία πληρέστερη “ενόραση”, αλλά στην απώλεια της επαφής με τον εξωτερικό κόσμο και τη συνακόλουθη απόσυρση του κοιμωμένου σ ενα χώρο εντελώς υποκειμενικό όπου δεν έχει καν συνείδηση της ταυτότητας του..

Στο δεύτερο μέρος, η ζωή του ανθρώπου περιγράφεται ως εναλλαγή δύο καταστάσεων: ύπνος και εγρήγορση. Τι κοινό έχουν αυτές οι δύο; Στην διάρκεια του ύπνου, μας λέει ο Ηράκλειτος, ο άνθρωπος αγγίζει το νεκρό, δηλαδή προσεγγίσει την κατάσταση του θανάτου, εφόσον αποκτά την ακινησία και την α-συνειδησία του νεκρού, χωρίς όμως να ταυτίζεται με αυτόν (απόδειξη για το τελευταίο είναι η ύπαρξη του ονείρου, δηλ. του αμυδρού φωτός που δεν υπάρχει στους νεκρούς).

Όταν πάλι είναι ξύπνιος, αγγίζει τον κοιμισμένο, δηλαδή προσεγγίζει την κατάσταση του ύπνου, εφόσον η αντίληψη του για τον κόσμο είναι αποσπασματική και υποκειμενική σαν του κοιμισμένου, χωρίς και πάλι να ταυτίζεται με αυτόν (εφόσον ο τελευταίος δεν έχει καμία επαφή με τον εξωτερικό κόσμο τον αντιληπτό δια των αισθήσεων). Και στις δύο λοιπόν περιπτώσεις, ο άνθρωπος προσεγγίσει τον αμέσως χαμηλότερο βαθμό συνειδητότητας, θα λέγαμε τείνει προς αυτόν, χωρίς όμως να τον φθάνει. Με άλλα λόγια αν ο βαθμός συνειδητότητας του νεκρού είναι 0, του κοιμισμένου 1, του ξύπνιου μόνο ως προς τις αισθήσεις (του κοινου ανθρώπου) 2, και του ξύπνιου ως προς τις αισθήσεις και το νου (δηλαδή του φιλοσόφου) 3, τότε ο κοιμισμένος είναι ως προς τον κοινό ξύπνιο όπως ο νεκρός προς τον κοιμισμένο, και ο κοινός ξύπνιος είναι ως προς το φιλόσοφο όπως ο κοιμισμένος προς τον ξύπνιο.

Η ζωή του ανθρώπου είναι μια συνεχής εναλλαγή των καταστάσεων 1 και 2, μέχρι που να φτάσει στην κατάσταση 0, ενώ ο φιλόσοφος αντίθετα, έχει κατορθώσει – δια του νου και του λόγου- να ανυψωθεί στην κατάσταση 3, και αυτό δίνει νόημα στη ζωή του. (παρ ότι και αυτόν τον περιμένει ο θάνατος), μια και όσο ζει είναι σε θέση να κατανοεί το νόμο της αλληλουχίας των αντιθέτων και της αέναης ροής που διέπει το όλο σύστημα 0-1-2 και κατ επέκταση όλα τα κοσμικά φαινόμενα.

 

“Από το βιβλίο Προσωκρατικοί ΟΓΔΟΟΣ ΤΟΜΟΣ Ηράκλειτος εκδόσεις Χατζόπουλος”

ΠΗΓΗ: https://www.freethinking.gr/


One response to “Ο Ηράκλειτος για τους νεκρούς, τους κοιμισμένους, τους κοινούς θνητούς και τους φιλοσόφους.

  • Emmanouil

    ((Ο άνθρωπος τη νύχτα ανάβει ένα φως για τον εαυτό του και η όραση του σβήνει. Στη διάρκεια της ζωής του, όταν κοιμάται, αγγίζει τον θάνατο, μια και η όραση του έχει σβήσει, ενώ όταν είναι ξύπνιος αγγίζει τον ύπνο”))
    Για να εξηγήσετε σωστά αυτά τα λόγια του Ηρακλειτου, πρέπει πρώτα να κατανοήσετε τι είναι ο ανθρώπινος εαυτός, δηλαδή από που προέρχεται αυτό που βιώνουμε ως υλικό σώμα, δηλαδή αυτό που καλείται ανθρώπινη συνείδηση. Μια συνείδηση που περιεχεται ήδη στο αόρατο μέρος του κόσμου μας. Συνεπώς όταν την νύχτα κοιμάται ο άνθρωπος η όραση του υλικού σώματος σβήνει και τότε ανάβει το πραγματικό φως της συνείδησης που ταξιδεύει μέσα στον αόρατο χώρο. Αυτό συμβαίνει διότι το πραγματικό δεν περιεχεται λαθεμενα όπως πιστεύεται στον υλικό αισθητό κόσμο, παρά περιεχεται κυρίως στον αόρατο κενό χώρο που δεν αντιλαμβάνονται οι αισθήσεις μας παρά τον αντιλαμβάνεται η διάνοια μας, γιατί τι άλλο είναι η διάνοια παρά η διά -νόηση και διαχείριση της πληροφορίας που το κάθε της νόημα υπάρχει ήδη. Κατά μία έννοια δηλαδή όταν σκεπτόμαστε θυμόμαστε αυτό που ήδη υπάρχει μέσα στον χώρο της κοσμικής συνειδητοτητας. Αυτός είναι ο λόγος που όταν είμαστε ξύπνιοι είναι αδύνατον να το αντιληφθούμε και τότε πραγματικά κοιμόμαστε, γιατί οι αισθήσεις διαστρευλωνουν ήδη ένα μεγάλο μέρος της πραγματικής πραγματικότητας. Φανταστείτε τώρα τι συμβαίνει όταν προσθέσει ο άνθρωπος σώμα και τις πεποιθήσεις που του δημιουργεί η εντύπωση για τα πράγματα γύρω και ανάμεσα από τις εντυπώσεις και όλων των άλλων. Μιλάμε για ύπνο βαθύ.

    Αρέσει σε 1 άτομο

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για την εξάλειψη των ανεπιθύμητων σχολίων. Μάθετε πως επεξεργάζονται τα δεδομένα των σχολίων σας.

picturingpositive

Making the most of every new day!

Welkom op Karels WP

wil van mijn bezoekers een glimlach ontfutselen

The English Professor at Large

Posts about old Hollywood, current concerns

Simplify...

And Add Lightness

VenzVox

Quick reads for busy people.

articles lobby

intention is to deliver quality content

CANA

100% Love & Belief

Paradises on Earth

"Travel brings power and love back into your life"

Guide pratiche per meditare

Meditazione, semplice e per tutti

Αρέσει σε %d bloggers: