«…η πόλη δημιουργείται επειδή τυχαίνει ο καθένας από μας να μην είναι αυτάρκης, αλλά επειδή έχει πολλές ανάγκες.»~ Πλάτωνας

photo by DesPin

photo by DesPin

Αξιοσημείωτα από το βιβλίο «Πολιτεία» του Πλάτωνα

-Γιατί να ξέρεις πως, σε μένα τουλάχιστον, όσο μαραίνονται οι ηδονές του σώματος τόσο περισσότερο αυξάνεται η επιθυμία και η ευχαρίστηση της συζήτησης.

-Άμα οι πόθοι σταματήσουν να βασανίζουν και καταλαγιάσουν, τότε απόλυτα επαληθεύεται αυτό που είπε ο Σοφοκλής∙ απαλλάσεται κανείς από πολλούς και παράφρονες αφέντες.

-Αν λοιπόν κάποιος λέει πως δίκαιο είναι ν΄αποδίδουμε στον καθένα τα οφειλόμενα, και με αυτό εννοεί το εξής, ότι ο δίκαιος οφείλει στους εχθρούς βλάβη ενώ στους φίλους ωφέλεια, δεν θα ήταν σοφός, αυτός που έλεγε τέτοια∙γιατί δεν λέει την αλήθεια∙ καθώς κανέναν μας δεν φάνηκε σε καμιά περίπτωση δίκαιο το να βλάπτουμε.

Η μεγαλύτερη όμως τιμωρία είναι να κυβερνιέται από κάποιο χειρότερό του, αν ο ίδιος δεν θέλει να κυβερνά αυτή μου φαίνεται ότι φοβούνται οι χρηστοί και διοικούν όταν διοικούν. Μα και τότε ανεβαίνουν στην εξουσία, όχι σαν να βαδίζουν προς κάτι καλό, ούτε σαν να επρόκειτο να ευεργετηθούν σ΄αυτό, αλλά σαν σε κάτι αναγκαστικό και γιατί δεν έχουν καλύτερούς τους ούτε ισότιμους να τους την αναθέσουν.

-…με ευκολία κι άφθονη τη βρίσκει την κακία γιατί είν΄ο δρόμος ομαλός και κατοικεί κοντά∙ μα ιδρώτα έβαλε ο Θεός μπροστά απ΄την αρετή

-…η πόλη δημιουργείται επειδή τυχαίνει ο καθένας από μας να μην είναι αυτάρκης, αλλά επειδή έχει πολλές ανάγκες.

-…κάθε πράγμα γίνεται αφθονότερο και καλύτερο και πιο εύκολα, όταν ένας μονάχα το κάνει σύμφωνα με τη φυσική επιδεξιότητά του και στην κατάλληλη στιγμή, χωρίς να καταπιάνεται με τ΄ άλλα.

-Γιατί ο νέος δεν είναι σε θέση να κρίνει τι είναι αλληγορικό και τι όχι, αλλά αυτά που θα πάρει ως ιδέες σε αυτή την ηλικία, συνήθως του γίνονται μόνιμα και αμετάβλητα. Γι΄αυτούς τους λόγους ίσως πρέπει να φροντίζουμε περισσότερο από κάθε άλλο ν΄ακούνε πρώτα πρώτα οι νέοι όποιους μύθους είναι ωραιότατοι και υπηρετούν την αρετή.

-Όμως για τα αγαθά μας δεν πρέπει να θεωρούμε κανέναν άλλον ως αιτία, ενώ για τα κακά αλλού πρέπει να αναζητούμε την αιτία, και όχι στον Θεό.

-…όμως δεν πρέπει ν΄αγαπούν πολύ το γέλιο. Γιατί όταν κάποιος αφήνεται σε δυνατό γέλιο, αυτό φέρνει και μεγάλη αλλαγή της ψυχής.

-Ποια είναι η μόρφωση λοιπόν; … Και αυτή βέβαια είναι η γυμναστική για τα σώματα και η μουσική για την ψυχή.

-Τα λόγια τα θεωρείς κομμάτι της μουσικής ή όχι; Φυσικά.

-Μάθε ακόμα λοιπόν, πως η διήγηση γίνεται αντίθετη από αυτή, όταν κάποιος αφαιρέσει όσα γράφει ο ποιητής μεταξύ των διαλόγων και αφήσει μόνο τα διαλογικά στοιχεία, και αυτό, είπε, καταλαβαίνω πως είναι η τεχνική για τις τραγωδίες.

-Αν όμως μιμούνται, πρέπει αμέσως από την παιδική τους ηλικία να μιμούνται αυτά που τους πρέπουν, δηλαδή τους ανδρείους, τους σώφρονες, τους ευσεβείς, τους ελεύθερους και όλα παρόμοια, ενώ τα ανελεύθερα να μην τα κάνουν τότε να γίνουν επιδέξιοι να τα μιμούνται, ούτε κανένα άλλο από τα αισχρά, για να μην συνηθίσουν σε αυτά από τη μίμηση.

-Επομένως ο ωραίος λόγος και η καλή αρμονία και ο καλός τρόπος και η ευρυθμία ακολουθούν την ευήθεια και δεν εννοώ αυτή που, ενώ είναι μωρία, υποκοριστικά την ονομάζουμε πως είναι ευήθεια αλλά εκείνο το πνεύμα που διαμορφώνει αληθινά υψηλό και ωραίο τα ήθος.

-Μα πες μου κι αυτό∙ υπάρχει καμιά σχέση μεταξύ της σωφροσύνης και της υπερβολικής ηδονής; Μα πώς γίνεται να υπάρχει, αφού η υπερβολική ηδονή τον κάνει έξω φρενών, εξίσου με τη λύπη; Μήπως με κάποια άλλη αρετή; Καθόλου.

-Γιατί δεν θεραπεύουν νομίζω το σώμα με το σώμα,-γιατί δεν θα έπρεπε ποτέ να είναι ή να γίνουν αυτά νοσηρά- αλλά θεραπεύουν το σώμα με την ψυχή, η οποία δεν θα μπορούσε, ενώ έγινε ή ενώ είναι κακά, να θεραπεύσει κάτι με αποτελεσματικό τρόπο.

-Και από τα δυο αυτά λοιπόν, και από τη φτώχεια και από τον πλούτο, γίνονται και τα έργα της τέχνης χειρότερα και οι ίδιοι οι τεχνίτες.

-Και αυτό λοιπόν, η ικανότητα σωστής σκέψης είναι φανερό πως είναι κάποιο είδος επιστήμης∙ γιατί οι άνθρωποι σκέφτονται σωστά όχι βέβαια με την αμάθεια, αλλά με την επιστήμη.

-Γιατί είναι σωστό αυτό που έχει ειπωθεί και εξακολουθεί να εξακολουθεί να λέγεται, πως το ωφέλιμο είναι ωραίο και το βλαβερό είναι άσχημο.

Αν δεν βασιλέψουν στις πόλεις οι φιλόσοφοι ή αν αυτοί που σήμερα αποκαλούνται βασιλείς και δυνάστες δεν καταρτιστούν με αληθινή και μεγάλη φιλοσοφική γνώση, και δεν συμπέσει στο ίδιο πρόσωπο η πολιτική εξουσία και η φιλοσοφία και δεν αποκλειστούν κατ΄ανάγκη οι διαφορετικές φύσεις αυτών που σήμερα πορεύονται χωριστά προς τα δύο αυτά, δεν θα υπάρξει τελειωμός των κακών αγαπητέ μου Γλαύκωνα, στις πόλεις και σε όλο, νομίζω, το ανθρώπινο γένος, ούτε αυτό το πολίτευμα, που τώρα δα εξετάσαμε λεπτομερώς, θα πραγματοποιηθεί, όσο είναι δυνατό, και θα δει το φως του ήλιου.

-Ο ίδιος λοιπόν λόγος ισχύει και για το δίκαιο και το άδικο, για το καλό και το κακό και για όλα τα είδη· το καθένα από αυτά είναι ένα, αλλά σε σχέση με τις πράξεις και με τα σώματα και μεταξύ τους, φαίνονται σαν να είναι πολλά πράγματα το καθένα.

-…να μην τρέχουν να αγκαλιάσουν από μακριά τα ευφυολογήματα και τα εριστικά λόγια που δεν αποσκοπούν σε τίποτε άλλο, παρά μόνο στον εντυπωσιασμό και στη διχόνοια…

– Λέγαμε λοιπόν, αν θυμάσαι, πως πρέπει αυτοί να δείχνουν αγάπη για την πόλη η οποία να δοκιμάζεται με ηδονές και λύπες και να δείχνουν πως ούτε μέσα σε κόπους ούτε σε φόβους ούτε σε καμία άλλη κατάσταση δεν αποβάλλουν αυτή την πίστη τους, ενώ λέγαμε πως θ΄απορρίπτουμε αυτές που δεν μπόρεσε ν΄αντεπεξέλθει στη δοκιμασία, εκείνον όμως που κατορθώνει να βγει αμόλυντος απ΄όλα αυτά σαν το χρυσάφι στη δοκιμασία της φωτιάς, να τον διορίζουμε άρχοντα και να του δίνουμε τιμές και βραβεία, και ενόσω ζει και αφού πεθάνει.

-…το ανώτερο μάθημα είναι η ιδέα του αγαθού* που, αν χρησιμοποιηθεί μαζί με τη δικαιοσύνη και με τις άλλες αρετές, γίνονται χρήσιμες και ωφέλιμες. (*καθιστά νοητό τον κόσμο των Ιδεών που είναι η ανώτερη μορφή πραγματικότητας)

-…είναι ορατά, όχι όμως νοητά, ενώ οι ιδέες είναι νοητές και όχι ορατές.

-…στροφή της ψυχής από κάποια σκοτεινή μέρα στην αληθινή, που είναι επιστροφή της στο ον, πράγμα που θα πούμε πως είναι η αληθινή φιλοσοφία.

-(λογιστική και αριθμητική) Επομένως, καθώς φαίνεται, θα είναι από τα μαθήματα που επιζητούμε· γιατί ο πολεμικός άνθρωπος έχει ανάγκη να μάθει όλ΄αυτά σε σχέση με τις παρατάξεις και ο φιλόσοφος με τη σειρά του για ν΄αγγίξει την ουσία, ξεφεύγοντας από τον κόσμο της γέννησης, διαφορετικά δεν θα μπορέσει να γίνει ποτέ λογιστικός.

-…η γεωμετρία είναι η γνώση του αιώνιου όντως.

(λογιστική, αριθμητική, γεωμετρία, αστρονομία)…ανάμεσα σ΄αυτά τα μαθήματα κάποιο όργανο της ψυχής του καθενός εξαγνίζεται και αναζωογονείται ενώ καταστρεφόταν και τυφλωνόταν από τις άλλες ασχολίες, παρ΄όλο που είναι καλύτερο να σωθεί αυτό παρά αναρίθμητα μάτια, γιατί μόνο με αυτό μπορεί να δει την αλήθεια.

-Αποφασίστηκε λοιπόν, είπα εγώ, όπως και νωρίτερα, ν΄αποκαλούμε το πρώτο τμήμα επιστήμη και το δεύτερο· διάνοια, ενώ το τρίτο πίστη, και το τέταρτο εικασία και αυτά τα δύο τελευταία δοξασία, βέβαια για τον κόσμο της γένεσης, τη νόηση για τον κόσμο της ουσίας, και όποια σχέση έχει η ουσία προς τη γένεση, την ίδια έχει και η νόηση προς τη δοξασία, καθώς και όποια σχέση έχει η νόηση προς τη δοξασία, την ίδια έχει και η επιστήμη προς την πίστη και η διάνοια προς την εικασία…

-Γιατί οι κόποι του σώματος, όταν επιβάλλονται με τη βία, δεν εξαθλιώνουν το σώμα ούτε το κάνουν χειρότερο στο παραμικρό, ενώ στην ψυχή κανένα μάθημα που επιβλήθηκε με τη βία δεν σταθεροποιείται.

-Και το πιο σίγουρο κριτήριο βέβαια, είπα εγώ, για το αν είναι διαλεκτική μια φύση ή όχι ·γιατί αυτός που δια μιας αντιλαμβάνεται τη συνάφεια είναι διαλεκτικός, ο άλλος όμως όχι.

Αφού λοιπόν εκτιμάται σε μια πόλη ο πλούτος και οι πλούσιοι, τότε η αρετή και οι πολλοί θα περιφρονούνται περισσότερο.

-Σε όλη τους τη ζωή, λοιπόν, ζουν χωρίς να είναι πραγματικοί φίλοι με κανένα, αλλά πάντα θα δυναστεύουν ή θα υπηρετούν κάποιον άλλο ·ο τυραννικός χαρακτήρας δεν γεύεται ποτέ την ελευθερία και την πραγματική φιλία.

-Συνεπώς και η τυραννική ψυχή, και ανάγκη θα είναι πάντοτε φτωχή και άπληστη.

-Αληθινά συμβαίνει λοιπόν, ακόμα κι αν κάποιος έχει αντίρρηση, ο πραγματικός τύραννος να είναι πραγματικός δούλος, αναγκασμένος να κάνει τις χειρότερες θωπείες και δουλικότητες και να γίνεται κόλακας των πιο φαύλων ανθρώπων· και δεν μπορεί να ικανοποιήσει τις επιθυμίες του, αλλά φαίνεται πως έχει ανάγκη από πάρα πολλά και πως είναι στ΄αλήθεια φτωχός, σε κείνον που έχει τη γνώση να δει στα μύχια της ψυχής του· σε όλη του τη ζωή είναι γεμάτος από φόβο, πάντα σφαδάζει και πονάει, αν πραγματικά η κατάστασή του μοιάζει με της πόλης που εξουσιάζει.

Ο φιλοκερδής για παράδειγμα θα μας πει πως η ευχαρίστηση από τις τιμές και τη μάθηση, δεν έχει καμιά αξία σε σύγκριση με την ηδονή του κέρδους, αν δεν μπορεί να εξοικονομήσει χρήματα.

– Και ο φιλόδοξος; Είπα εγώ· δεν θα θεωρήσει την ευχαρίστηση που προέρχεται από τα χρήματα ταπεινή, και αυτή πάλι που προέρχεται από τη μάθηση αν η μάθηση δεν φέρνει τιμές, δεν θα τη θεωρήσει καπνό και φλυαρία;

– Και για τον φιλόσοφο, τι γνώμη να θεωρήσουμε πως έχει για τις άλλες ηδονές συγκριτικά με την ηδονή του να μαθαίνει την αντικειμενική αλήθεια και του να είναι σ΄αυτή πάντοτε προσανατολισμένος μαθαίνοντας;

– Αλλά ακόμα και τ΄όργανο με το οποίο πρέπει να γίνεται η κρίση δεν πρέπει ν΄ανήκει ούτε στον φιλοκερδή ούτε στον φιλόδοξο, αλλά στον φιλόσοφο. Ποιο όργανο; Είπαμε γενικά πως πρέπει να κρίνουμε με βάση τον ορθό λόγο.

-…σαν ζώα που βόσκουν, κοιτάζοντας πάντα προς τα κάτω και σκυμμένα στη γη και στα τραπέζια, χορταίνουν με τροφές και σαρκικές απολαύσεις, και εξαιτίας της πλεονεξίας τους γι αυτά κλοτσιούνται και χτυπιούνται μεταξύ τους με τα κέρατα και στο τέλος σκοτώνονται με τα σιδερένια κέρατα και τις οπλές τους, από την απληστία τους, επειδή δεν προσπαθούν να γεμίσουν με ουσία το μέρος εκείνο του εαυτού τους, που μετέχει στο ον και μπορεί να δεχτεί πραγματική πλήρωση.

– …το ίδιο και η διακυβέρνηση των παιδιών, που δεν τ΄αφήνουμε να είναι ελεύθερα, μέχρις ότου εγκαταστήσουμε μέσα σ΄αυτά, όπως στην πόλη, το πολίτευμα, και προτού, φροντίζοντας το καλύτερο μέρος της ψυχής τους με το δικό μας, αφήσουμε στη θέση μας για αντικατάσταση έναν όμοιο φύλακα και άρχοντα μέσα στην ψυχή τους, και τότε πια τ΄αφήνουμε ελεύθερα.

 

by SearchingTheMeaningOfLife


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για την εξάλειψη των ανεπιθύμητων σχολίων. Μάθετε πως επεξεργάζονται τα δεδομένα των σχολίων σας.

That Chic Fashion - Ankita Jaiswal

Fashion means to look always CHIC.

E-Book Vault

Free E book's Reviews Digital Downloads

Hin und weg

Ich war noch nicht überall, aber es steht auf meiner Liste

Falderal

Zomaar wat

MPA Travels

Exploring Japan Through Pictures

The Big Hair Diaries

My hair is bigger than my future

Αρέσει σε %d bloggers: